Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
OAXACA, MEKSİKA
Ocak 1988'de gelen bir telefonla
doğu Oaxaca'daki Sierra Juarez Dağları'nda
harika bir yeni keşif yapıldığını öğrendim.
Kısa bir inceleme sonunda bir şey bulmak üzere olduğumuzu anladık.
Görülmemiş ölçekte bir şeydi bu.
Dağın tepesinde kocaman bir giriş var.
Dibinde de nehrin dışarı aktığı bir çıkış var.
Dikey olarak 2,7 km aşağıda.
Bu da teorik olarak Chevy'yi dünyanın en derin mağarası yapıyor.
Bir insanın içinden geçip geçemeyeceğini anlamak için geldik.
Tanrım. Ah.
Burası yarış parkuru değil aslında.
Mağaraya girmeden önce ne yaptığımızdan emin olmak için
test yapıyoruz.
Gördüğünüz her şey,
bu komplike manevraların tümü
mağarada gerekecek. Kurgusal bir test değil yani.
Tamam.
Dikkat et.
Nereye takacağını düşün.
Daha önce mağarada ölen olduğu için parkuru kurduk.
İçeri girdi.
Halat hareketleri üzerine hiç eğitim almamıştım.
Ve düşüp kafasını yere vurdu.
O zamandan beri gelen herkesi sınamak için idman parkuru dediğimiz
bu şeyi kuruyoruz.
Çoğu dünya klasmanında.
Bazıları daha yeni ve genç.
Güzel. İnişe geç.
Tüm parkuru bitirmek için tam 40 dakikamız var.
Aslında ehil olanların çoğu 20 dakikadan önce tamamlıyor.
Makarayı çıkar veya emniyeti çıkar.
Son bir, iki saniye. Tam 17 dakika.
Bir iki hata hariç kusursuzdu.
Evet.
Adım Paul Medrano.
Mağaraya girecek görüntü yönetmeniyim.
Daha önce Grönland ve Antarktika'da keşfe çıkmıştım.
NAT GEO KAMERAMANI
Yani zorlu ortamlarda bulundum.
Ama bu kadar derin, bu kadar teknik gerektiren
ve böyle karmaşık bir mağaraya hiç girmedim.
Gerçek bir keşif bu.
Bu büyük gizemin ucunda Chevy var.
Geçidi bularak burayı dünyanın en derin mağarası
kılacaklar umarım.
ANA KAMP
Teyit için söylüyorum, yarın tedarik trenini yenilemeye
başlamayı umuyoruz.
Olmazsa yarından sonraki gün. Sonra da ekip Kamp Bir ve Kamp İki'ye
tekrar yerleşip ikisi arasında gidip gelecek.
Chevy'nin dibine inmek için gereken mesafe ve derinlik
dünyadaki hiçbir dağda yok.
Tonla ekipman gereken devasa çapta bir çalışma bu.
Buraya varabilmek için bile aylarca planlama yapıldı.
Kamp Bir, burası Ana Kamp, tamam. Sesimi alıyor musunuz?
Konuşmamız gerek.
Yüzeydeki ekip tüm gıdayı, tüm malzemeleri paketleyip
bunları birkaç güne yayılan
tedarik zincirine sokuyor ki
mağaranın dibine ulaşabilsinler.
Aradaki kuyu hizalı.
Geçtiğimiz 30 yıl boyunca,
bir yer altı kampları zinciri kurduk.
Git gide daha derinlere iniyor.
KAMP 2, KURULUŞ 1989
Keşfimizin şu anki ön hattına kadar uzanıyor.
Girişten beş kilometre kadar uzakta.
KAMP 5, KURULUŞ 2021
Kamp Beş'e gitmeyi düşünenler şunu bilsin,
sadece orada özel olarak gerekecek
becerileri olanlar oraya gidecek.
Tamam mı? Hoş bir yer değil orası.
Sanırım projeye bu yıl 10 ülkenin katkısı oldu.
İyi eğitim görmüş kişilerden oluşan organize bir ekibe
ve biraz da şansa ihtiyacımız var.
Yeryüzünün nihai hududu burası ve bu işin şakası yok.
Dağın etrafını sardık. 60 kişiyiz.
En iyi teknoloji ve dünyanın en iyi mağara kâşifleri elimizde.
Hedefimiz burayı dünyanın en derin mağarası kılmak.
Bir rulo ikaz bandı işimizi görür.
- Evet. - Kullanmam gerekebilir.
Pekâlâ. Haritalama teçhizatı en üste. İşte bu kadar.
Biraz ağır oldu.
On sekiz kilo.
Şu anda Kamp Beş'teki ön hatta gidiyorum.
Mağaranın dibine büyük bir ilerleme katetmek üzere öncü ekibi toplayacağım.
Muharebeye gider gibiyiz.
Pekâlâ.
Herkes hazır mı? Gidelim.
Girişten itibaren beş saatlik bir yolculukla
ilk ikmal kampına ulaşacağız.
Uçakla dalar gibi dalabileceğiniz bir giriş.
Görür görmez "Ne kadar büyük" diyorsunuz.
Aşağı inerken de bu his geçmiyor.
Giriş kovuğu birkaç yüz metre devam ediyor.
Sonra da zemine ayak basarak ilk yatay düzlüğe varılıyor.
Dibe inince ilk kez Chevy Nehri'nin
sesi duyulmaya başlıyor.
KAMP 1 YÜZEYİN 1 KM ALTINDA
Evet. Daha derinde kesin işe yarar.
Tamam, bunu burada bırakıyoruz. Bir sonraki gelenler de
Kamp İki listelerine eklerler.
Oradaki kamp dağa yeni gelenler için
bir alıştırma kampı.
Yüksekliğe alışılıyor, ağır yükleri
bir yukarı bir aşağı taşımanın fiziksel zorluğuna alışılıyor.
Üç litrelik kahvaltı ayırın.
Kamp Bir'den bildiriyorum.
Şu anda dört kişiyiz ve 60 kiloluk yiyeceğimiz var.
Kamp İki'ye gidiyoruz.
Kamp İki'ye ulaşmak için 150 metrelik bir yer altı şelalesinden
çok teknik bir iniş yapmak gerekiyor.
NAT GEO KAMERAMANI
Aşağıda seni beklememi ister misin?
Senin için ne zaman uygun olursa...
Ama geri dönmeyeceğim.
Karşıya geçip iki metre kadar
yukarı çıkman gerekecek.
Karşıya geçiş düzeneği var.
Ekipmanınla uyumlu. Zıplayarak geçeyim deme.
Tamam.
Çok oyalanma
ama riskli bir şey de yapma.
Taş.
Keşifte başa gelebilecek en kötü şey
birinin ölmesi.
Acılı şahsi deneyimlerime dayanarak
başıma dört kez geldi diyebilirim.
İnsan şu uçuruma baktığında ölümle
yüz yüze olduğunu biliyor.
Bu yüzden yaptığın her şeye dikkat ediyorsun.
Bacak kırmak için iyi bir yerde değiliz.
Yirmi yılda Kamp Üç ve Kamp Dört'e kadar ilerleyebildik.
2017'de yeni bir rotaya çıkan bir kestirme bulduk.
Şu anda ön keşif hattımız Kamp Beş.
Yüzeyden dört tam günlük uzaklıkta.
KAMP 5 ÖN HAT
Çökmüş bir tünel buradaki tüm ilerlemeyi sekteye uğrattı.
Burada yaratıcılığımızı konuşturup
ilerlemenin yolunu bulmak önceliğimiz. Haritalamak bir sonraki adım.
- Geniş olsun lütfen. - Buna söz veremeyiz.
Bir yol olsun da ebadı önemli değil bence.
- Buna katılıyorum. - Sonra büyütülebilir ama.
- Hesaplanıp düzenlenebilir. - Evet.
Şu anda Shaun Lewis ve Vitek Hofmann
ön hattaki uzmanlarımız.
İşin mantığı spor maçı yapmaya benziyor.
Yıldızları öne sürersin,
diğerleri de destek verir.
Tamam, buldum.
2018 yılında buraya geldiğimde Chevy ilgimi çekti.
Bill'e çok yakın çalışıyorum.
Neredeyse tam zamanlı çalışıyoruz. Lojistiği koordine ediyoruz.
Verileri düzenliyoruz.
Bence bu keşif gezisindeki herkes onun hayalini
paylaştığı için burada.
Eğer öncü ekip çökmüş tünelden çıkabilirse
yeni bir geçide bağlanacağına inanıyoruz.
O da ta dibe kadar uzanacak.
Her şeyin çalışıp çalışmadığını kontrol ettik.
Darbeli matkabım var, çarpık bir...
Çarpık bir iyimserliğim var.
Shaun ilginç bir karakter.
Fizik alanında yüksek lisans yaptı.
Bunu matematiksel bir bulmaca olarak görüyor.
Yolun her adımında ipuçları oluyor.
Rüzgârı takip edebilirsin. Suyu takip edebilirsin.
Ama aslında mağara ortamı başlı başına bir canlı gibi.
Taş.
Merhaba.
Biraz duman çıkarmaya çalışıyoruz.
Dumanın yönüne bakacağız.
Duman ne kadar güçlüyse
kayaların arasındaki boşlukların o kadar büyük olacağını umuyoruz.
Duman kesinlikle yukarı çıkmak istiyor.
Bazı noktalarda yukarı esmesi açıkça gösteriyor ki
yukarı ulaşmanın daha kolay bir yolu var.
Burada şu yöne gittiği görülüyor.
Evet. Burada güçlü.
Rüzgâr bizim gidemeyeceğimiz yerlere gidebilir.
Öyleyse soru şu: Rüzgârı takip edebilir miyiz?
Yukarı gidiyor.
Biz de buradan gideceğiz.
Bence birazcık geride durmalıyız.
Bakir bölgeler daima gevşemiş kayalarla dolu olur.
Kaskımı alabilir misin? Kaybolmasın.
Tamam.
Harika.
Hiç bilmiyordum.
Vay canına.
Nasıl yapıyor anlamıyorum.
Sahiden anlamıyorum.
Buradaki birçok insan yer altında olmaya,
çoğu insanda klostrofobi veya panik uyandıracak
durumlarda kalmaya alışkındır.
Korkutucu olduğunu söylemek istiyorum ama ben asla korkmam.
İyi gidiyoruz gibi gelmeye başladı.
Üstümüzde daha büyük bir boşluk var.
Demek ki hâlâ doğru yoldayız.
Yukarıdaki büyük boşluğu bulmak için aralardan tırmanmalıyız.
Mağara kâşifliğinin bulmaca yönü.
İşte bu beni mutlu ediyor.
Bilinmeyen bir şeyin üstüne giderken hiç olamayacağım kadar mutluyum.
Onda.
Şu olmaz, şu olmaz. Bu olmaz.
Ayrıca çok hamle yapıp
nasıl geldiğimizi unutmak istemiyorum.
Öyle ki...
Çok korkutucu.
Başımıza gelsin istemem.
Nasıl sığdın oraya?
Umudumuzu kayaları olmayan koca bir tünele girmeye bağladık.
Bu olursa dağın dibine inen koca bir tünelden aşağı
hiç sorun yaşamadan kilometrelerce ilerleyebiliriz.
Üstümüzde bir şey yok. Kafayı yiyeceğim.
Şu ana kadar beş ayrı deliğe baktık.
Hiçbirinden girilmiyor.
Küçük bir boşluğa her bakışımda
üstünde daha büyüğünü fark edip
ona da bakıyorum.
Konumlarında yankı duyulması
büyük bir oda olduğunu vadediyor.
Gösterdikleri azim çok etkileyici.
Durmak bilmiyorlar.
Ne görüyorsun şu an?
Tam önümüzde büyük bir oda var.
Vay.
Büyük oda.
Oda.
Aman tanrım.
Hoş geldiniz.
Dediğim gibi.
Bu büyük bir olay.
Güzel bir his.
Bum!
Buranın en güzel odalarından biri olabilir aslında.
Öyleyse yukarı çıkıyoruz.
Daha önce kimsenin gitmediği yepyeni bir yere
adım atan ilk kişi olmak,
önemli bir şey.
Özellikle de arkanızda
koca bir ekip varken ve herkes büyük bir keşif
yapılmasını umarken.
Bize söyleyeceklerinizi duymak için hatta bekliyoruz.
KAMP 5
Bulduk Bill. Kuyudayız. Tamam.
Biraz ayrıntı ver lütfen.
Bir kuyu deliği meylinin üst kısmına çıktık.
Muhtemelen 15 metre uzunluğunda.
O kadar da eni var.
İyi iş çıkardınız çocuklar.
İşin rengi değişti.
Beklediğimiz gelişme buydu işte.
Bu büyük çökme bölgesinin ötesine ulaştık şu anda.
Keşfi 30 yıl sekteye uğrattı.
Çok sıra dışı ve çok güzel.
Kamp 5,5 kimsenin gitmediği derinlikleri keşfederken
yeni dayanak noktamız olacak.
Kimseyi zorlamıyoruz.
Şu an olduğu gibi.
Burada her şey keskin, çentikli kayalar gibi.
İnsan yaşamasına uygun değil. Her şeyi kurmak zorunda kaldık.
Bu yatağı yaparken
şöyle güzelce düzlüyoruz.
Kendimizi damlalardan koruyoruz.
Kamptaki her günümüzü en iyi şekilde
değerlendirmek çok önemli.
Çünkü keşif ekibinin süresi ve kaynakları sınırlı.
Sınırın her gün keşfedilmesini sağlamak istiyoruz.
Vay.
5,5 Cumhuriyeti.
Burada bir şey kurutulmuyor, değil mi?
Evet.
Leş gibi çamur kokuyor.
Sırılsıklam.
Kokusu şimdiden burnuma geldi.
Yanımda temiz kıyafet yok.
Üç haftadır aynı çorapla yatıyorum.
Üç çift kirli tişörtüm falan var, o kadar.
O yüzden
bir süre sonra bunları umursamayı bırakmak gerekiyor.
Ama...
Aşağı, aşağı, aşağı gidersin
Jack, gökyüzünü asla göremezsin
Ve zindanda çalışırsın...
Yüzeyden günlerce uzaklıkta olmak çok çılgın bir his.
Tam yukarıda 1,5 ila 1,8 kilometrelik bir kaya var.
Bunu kesinlikle sık sık düşünüyor insan.
Ben altı haftadır buradayım.
Aslında bir keşifte geçirdiğim en uzun süre bu.
Bu kadar uzun süre uzak kalınca
sıla hasreti çekiyorum.
Dipte aşina olduğumuz çok az şey var.
Yüzeye kıyasla yani.
Etraftaki her şey biraz yabancı oluyor.
Normalde ışıkları kapayınca
bir yerlerden küçük bir ışığın sızdığı görülür.
Göz alışır.
Gerçekten, tamamen karanlık olduğunda göz hiç alışmıyor.
Hiçbir şey görülemiyor.
Benim için bu biraz rahatlatıcı bir his.
Zemindeki telaşlı gündelik hayatın tüm kaosu
ve paraziti geride kalıyor.
Tek bir işe odaklanılabiliyor.
İyi geceler.
- Yukarı çıkarsan söyle. - Tamam.
Dünyanın güncel derinlik rekoru 2.212 metre.
Doğu Avrupa'da Veryovkina adlı bir mağarada.
Chevy'nin dibine inersek o rekoru kırarız.
Hem de 457 metre farkla.
Demek ki ana yolmuş.
Halat bağlayıp ilerlememiz gerekecek.
Keşfin öncü ekibi mağaranın derinlerine indikçe
arkalarından kapsamlı bir tedarik altyapısı oluşuyor.
Buradan girişe kadar ilerledikçe
sayısı gitgide artan sayıda insan içeriyor.
Aşağıya 755 litrelik çanta dolusu teçhizat getirdik.
Dört çuval kadar da tırmanma teçhizatımız var.
Kamp Üç'ü ikmal etmemiz ve mağaranın derinlerine
malzeme taşımayı sürdürmemiz gerektiğini biliyorum.
Mağara keşifçiliğinin farkı bu işte.
Çok kolektif bir çalışma.
Karınca ordusu gibi çalışıp, malzeme taşıyarak
bir içeri bir dışarı mekik dokuyorlar ki
ön hattakiler ilerleyebilsin.
Derinlere inmek daha zor çünkü ilerlenen her metreyle
girişten bir metre uzaklaşılıyor.
Öyle bir noktaya geldik ki
sanki Ay'ın karanlık yüzündeyiz.
Üç, iki, bir.
Tüm motorlar çalışıyor.
Kalkış gerçekleşiyor.
Ben çocukken
astronot olmak isterdim.
Tamam. Neil, merdivenden indiğini görüyoruz.
Neil Armstrong ve Buzz Aldrin'in Ay'a inişini izlemiştim.
Öyle bir şeydi ki
zihnime kazındı.
Houston konuşuyor. Sesinizi çok net duyabiliyoruz.
Altıncı sınıftayken bilime ilgi duyuyordum.
Babam Noel'de eve geldiğinde
şu Gilbert kimya setlerinden getirmişti bana.
O sırada bodrumda yüksek lisans seviyesinde
organik kimya deneyleri yapıyordum.
Tipik bir inektim. Neredeyse üniversiteyi bitirene kadar
hiç sevgilim olmamıştı.
Amacım gidip
astronot birliğine girmekti.
Dokuz yıl boyunca başvurularda bulundum.
Psikolojik testleri vardı.
Fiziksel testleri vardı.
Astronot birliği için çok bağımsız mizaçlı olduğumu belirten
küçük bir mektup aldım.
Hâlâ saklarım onu.
Gidip kendi şirketimi kurdum ve o zamandan beri
kâşifliği merkezine alan bir hayatım var.
68 yaşındayım. Ömrümün büyük bir kısmını bu projeye gömdüm.
Ömrümü olabildiğince fazla keşif yaparak geçirmek istiyorum.
Chevy de şu anda dünyanın en zorlu keşif sahası.
Bence Bill buranın dünyanın en derin mağara sistemi olduğunu
uzun zamandır biliyordu.
Yıllar boyu buraya gelip gidip de
sonuna ulaşamadıkça insan daha çok bağlanıyor.
Chevy size muhteşem bir tünel verir,
tam işte oldu dediğiniz noktada tünel son bulur.
Kolay olsa herkes yapardı.
Kolay olsa 30 yıl önce bitmiş olurdu.
Şu an hayatını neyle geçiriyor olurdun?
Hayır.
Ben burada çok mutluyum.
Biliyorum.
Yeryüzünün dibine inip dünyanın derinlik rekorunu kırarsak
bu, Bill'in hayatındaki en büyük başarılarından
biri olacak bence
ve bir hayali gerçekleşecek.
Şu anda tüm ekip Kamp 5,5'tekilerin
misyonuna odaklanıyor.
Oradakiler arama konusunda
en başarılı olanlarımız arasında.
Öteki tarafta benim yaptığım ise...
Buradaki ana kampta gıda, lojistik ve tüm ekipmanın
nasıl planlanacağını biliyorum.
Ağlayabilirim şu anda.
Sizi görmek çok güzel.
Evet.
Tamam, dostum.
Artık can yakamayacaklar.
Çökme bölgesinden inecek seçkin bir ekibimiz var.
Umuyoruz ki önümüzdeki günlerde dünya rekorunu aşan
bir noktaya varacaklar.
İşte millet.
Sınır sere serpe karşımızda.
Keşfedilmemiş. İlerlemenin bir yolunu bulacağız.
Kamp 5,5 keşfedilmemiş bir geçitte yeni ön hattımızı oluşturdu.
Yüzeyin dokuz kilometre altında.
Şimdi öncü ekibin o geçitten çıkmak için mağaranın daha da derinine
inen bir yol bulması gerekiyor.
Bence bu taraftan.
Ama yukarı çıkarsam
az önce çıktığımız
tünel mi değil mi bilemeyeceğim.
Çünkü çok uzun ve dar.
Corey'nin hiç beklenmedik yerlerde geçit bulmakta
büyük bir yıldız olduğu tecrübeyle sabit.
Ama mağaranın girişi çıkışı sezgilerle bulunuyor.
Mağaranın dibine esmesini beklediğimiz rüzgâr
bu geçide doğru esiyor.
Vay be. Bir haftadır bunun peşindeyiz.
- Şey, 30 yıldır. - Doğru. Evet.
Chevy sistemine ilk 2013'te girdim.
Benim gözümde Chevy bir cennet.
Ama bazen cehennemde hissettiren şeyler yapmamız gerekiyor.
Bazı mağara geçitleri o kadar büyüyor ki tavanlar çöküyor.
Geçitlerin sonunda çökme sonucu kendilerini tavana kadar
tamamen doldurması mümkün aslında.
Tanrım.
Sanırım yol bu tarafta.
Çökme bölgesinden inmek kayalarla çevrildiğin
bir gövde bulmacası gibi.
Bir delikten girince birden kendini beş tanesinin daha karşısında bulursun.
Bunlardan birine girdiğinde de
devam edebileceğin üç ila altı seçeneğin olabilir.
Tırmanıştasındır.
Birden bir kaza olur.
Normalde helikopterle kurtarılır.
Buradaki kurtarma potansiyeli ise...
Sıfır.
Buradaydı galiba.
Mağara kâşifleri çökme bölgelerine defalarca girip çıksalar da
içinden geçemiyorlar.
Sonra bir gün yirmi geçiş teşebbüsünden sonra
yığının ötesine ulaşan sihirli bir rota buluyorlar.
Sonra da bum.
Aman tanrım.
Kamp 5'teki ekip nihayet yekpare bir kaya tüneline
ulaştığını bildirdi.
Başardık.
Ekip.
Buradan itibaren haritalamaya başlayacağız.
Bu noktadan ilerisine hiç gidilmedi.
Bir anda daha önce hiç görülmemiş
bir alana varma deneyimi,
farklı bir gezegene gitme hissine dünyada en çok yaklaşacağınız yer.
İnsan gözüyle ilk görülen bir yerdesiniz.
İnanılmaz.
Ne gün ama.
Yaklaşık bir buçuk kilometre daha haritalama yaptık.
- İyi iş çıkardık. - İyi iş çıkardık!
- Baktığımız... - Onu geçtik demek ki.
Ve 40 metre tırmandık.
Bu aralığın tam burada olduğunu söylemiştim.
Durduğum yerin tavanı boşluksuz. Pek damlama yok gibi görünüyor.
Potansiyel Kamp Altı lokasyonu burası.
Şu anda dünyadaki tüm mağaraların
en iyi yolu olabilir gibi geliyor.
Günaydın Bill. 5,5 konuşuyor.
Paylaşacak ilginç gelişmeler yaşadık.
Devam et.
Çok güzel bir kamp alanımız var.
Şu anda Kamp 5,5'e iki saat uzaklıkta.
İyi iş çıkardınız çocuklar.
Devam edebilmek için bizden ne isteyeceğinizi düşünün.
O zaman görüşürüz.
Yüzüp yüzüp kuyruğuna geldik.
Kamp Altı, Chevy'de hiç ulaşılmamış bir derinlikte.
Dünyanın tüm mağaralarında kurulmuş kampların
en derininde olanı.
Buradan dibe kadar dümdüz inebilmeyi umuyoruz.
Dışarı çıkalı epey oldu. Büyük bir inişe katılmaya hazırım.
- Aşağıda görüşürüz. - Hoşça kal.
Hoşça kalın.
Onlara katılmak için girişten itibaren
beş günlük bir yolculuk gerekse de
bu yeni tünel aradığımız rotaysa
orada olmak isterim.
Ben aşağı inerken öncü ekip insanlığın indiği
en derin mağarada ilerliyor olacak.
ÖN HAT
Debra?
Evet.
Orada bir yol var.
İlk defa mağara birçok yöne doğru dallanıyor.
Chevy'nin tarihinde bir dönüm noktası olabilir.
Bu çok güzel.
Yolun çoğunda kesintisiz ilerleyen geçitlerle karşılaşabiliriz.
Bu da Colin. Adamın dibidir.
Yine çökme yaşandı.
Orada işler nasıl gidiyor?
- Güzel bir kuyu bu. - Sanırım haftaya gidebiliriz.
Şu cebe baksana...
Geçit büyüyor.
Devam ediyor, öyle mi?
Beş kilometrelik bir kuyu. Sese bakılırsa.
Fena değil.
Bulduğumuz odalar acayip büyük.
Otuz metre yüksekliğinde bir oda.
Adrian'ın gireceği bu oda da
onun iki katı yükseklikte.
Yukarı ışık tutsana Adrian.
Vay canına.
Vay...
Devasa bir dağ.
Evet.
Nasıl buldun?
İnanılmaz.
Chevy durmak bilmiyor.
Durmak bilmiyor.
Kuyu 60 metre yükseklikte,
50 metre genişlikte.
Hayatımda mağara keşfiyle geçireceğim
en iyi günlerden biri olabilir.
Evet, bugün mağarayı derinleştirdik.
Yol
Alınmak yok
Şarkı söylerken mağarada koro varmış gibi olduğu için
adını Armoni Salonu koyduk.
KAMP 5,5
ÖNCÜ EKİBİN 1,3 KM GERİSİNDE
Bata çıka bir gün daha, öyle mi?
İyi uyku çektim.
Daha önce olmayan bir sürü ağrım var yalnız.
Bu hızda ilerlerken
bir noktada kalkıp "Kaslarım çalışmıyor"
diyeceksiniz hepiniz.
Ama kakaomuz bitmedikçe ayağa kalkabiliriz sanırım.
Hadi Kamp Altı. Bir şey bulduk deyin bize.
- Kamp Altı'dan Ana Kamp'a. - Şimdi oldu.
Mağarayı derinleştirdik. Dün bıraktığımız yerin
bir kilometre ötesine kadar haritaladık. Tamam.
Çok güzel.
Doğrusal mı, labirent mi?
İkisi de sayılır.
Koskocaman bir odadaydık ama sonra birdenbire
küçük bir tünele vardık.
Dibinde de bir su birikintisi vardı.
Mağara burada sona eriyordu.
Bataklık gibiydi, tavana kadar suyun dolduğu bir yer.
Ama umut var.
Kocaman bir kubbe var.
Muhtemelen buraya inen bir tünel de var.
Yukarıda bir yol var öyleyse.
Duvarlarda tüneller vardı.
Zor yanı tünellerin duvarın çok yukarısında olmasıydı.
Planımız oraya bodoslama tırmanmaktı
çünkü en iyi seçenek bu gibiydi.
En yüksek zeminin ne kadar yukarısında kalıyor?
Yaklaşık 40 metre yukarıda kalıyor.
Çok yukarıdaymış.
Şimdi tırmanmamız gerekecek galiba.
Diğer tarafta görüşürüz.
Şimdiye kadar kimse ileri giden bir yol bulamadı.
Aklımıza gelen tek şey aşırı yüksekten
sarkarak tırmanmaya çalışmaktı.
Burayı en derin mağara kılacaksak
buradan gideceğiz.
KAMP 6 ÖN HAT
Kamp Altı'ya geldik Bill.
Duyduğum hikâyelere göre
- ciddi bir mühendislik çalışması olmuş. - Evet.
Evet, göze hitap ediyor.
Öyleyse buradaki
tırmanılacak yer mi?
Evet, üst kısmı.
Odanın çıkışının yönüne dair göstergeler konusunda
Corey'ye katılıyorum.
Evet, günler geçiyor. Hemen oraya gitmeliyiz.
Yani normalde benim görevim geride durup
herkese kendi işini yaptırmak.
Ama şu anda öyle bir durumdayız ki bir gün kaybedersek
daha derine inme fırsatını kaçırırız.
Chevy'de yaptığımız iş çok büyük bir çaba gerektiriyor.
Büyük bir keşif bu.
Ben kısmen ikinci lider rolündeyim. Başka şeylerin yanında.
Bill yer altında olunca
birinin yüzeydeki işlerden sorumlu olması lazım.
Bunlarla benim ilgilenmemi istedi.
Evet. Yüzeye çıkmam gerek.
Bundan tabii ki memnun değilim ama elden bir şey gelmiyor.
Takım çalışması yürütüyoruz ve bence keşif gezisindeki herkes
bu zihniyette. İşlerin yürütülüşüne dair kimimizin
farklı görüşleri olsa da.
En kötüsü de yeni bulunmuş bir yer keşfedilirken gitmek.
Heyecanlı kısmı
bulunduğu andan ibaret değil.
Haritalandırma deneyimi, sonraki virajın arkasını görmek
heyecan verici.
Bu kesinlikle gidiyor.
Bu projenin bir parçası olmak
ve sınırı ileri taşıma ayrıcalığına sahip olmak çok önemli.
Kamptan aksiyonun yaşandığı konuma varmak altı saat sürüyor.
Kayayı indirecek her şeyi yapıyorum.
Düşmesin diye elimden geleni yapacağım.
Kıpırdanma duyduğun an çıkmanı istiyorum.
Bakir bölgeye gidiyoruz.
Ev büyüklüğünde bir kayaya ayak basıp üstüne yuvarlanmasına yol açabilirsin.
Aslında başıma geldi bu.
Ama bir amacım var.
O da buranın resmen dünyanın en derin mağarası olduğunu kanıtlamak.
Çünkü orada duruyor.
Biz de onu alacak konumdayız.
Etrafı inceleyelim.
Beklentilerime göre
resmen Kamp Yedi alanındayız.
Tavanda beli belirsiz
bir beyazlık görülüyordu.
Yukarıda içinde hava akımı olan bir tünel olduğunu gösteren
beyaz kristaller vardı.
Kamp Yedi'yi o alana kurduk ki sabah uyanınca
odanın duvarını tırmanıp, o tünele girip
devam edebilelim.
Bir günlük yemeğimiz var.
Tırmanma malzemesi eksiğimiz var.
Mağaranın bu kadar içinde kamp kurulmamıştı hiç.
Büyük bir lojistik sorunumuz var. Lazım olan malzemeleri
mağaranın dibine indirmek yedi ila on gün sürebiliyor.
O zamana kadar çok geç olacak.
Aşağıdayken zemine uzaklığın ağırlığı hissediliyor.
Ama bunların değerli fırsatlar olduğunun farkına varmak gerekiyor.
Şu anda burada olmak
bizim için bir ayrıcalık.
Açıkçası bu mağara sisteminin gidilmiş en kuzey noktasındayız.
Biraz şansla
yukarıda bir yol bulabiliriz.
Sanırım oraya tırmanacağız.
Bu tırmanış bu odadan çıkıp mağaranın daha derinine
inmek için son şansımız.
Aradığımız şey
o deliğe girmenin bir yolu.
Yaklaşık 60-70 metre yukarıdaki tavanda.
Mağaranın ana yolu orası gibi görünüyor.
Pekâlâ. Başlıyoruz.
Şu anda geldiğimiz yerde
iki şelalenin buraya aktığını görüyoruz.
Duvarda daha kısa bir yol olabilir. Daha az cıvata harcatır.
Bu noktada öngörüde bulunmak imkânsız.
Her yolu deneyeceğiz.
İçlerinden birinin bağlantıları olabilir.
- Pekâlâ. - Halat yukarıda.
- Ne kadar... - Yaklaşık 40 metre.
Malzememiz, gıdamız,
teçhizatımız, cıvatamız, halatımız azalıyor.
Orada kaç tane var?
- Fazladan birkaç... - Altı.
- O kadar mı? - Evet.
Hazır mıyız?
Tüm ekip bize bel bağlamış durumda.
Bu yüzden ne kadar kaynağımız varsa harcayacağız.
Bill kesinlikle bu iş için doğmuş. İyimser biri.
Böyle şeyleri gerçekleştirecek kadar azimli.
Bu iş belirli bir mizaç gerektiriyor
ve Bill benzersiz bir azme sahip.
Bu odadan çıkmanın bir yolu olmalı. Çok büyük.
İçine çok fazla hava giriyor. Tavanda gizli bir delik olmalı.
Biz de oradan ilerleyeceğiz.
Ekibi oraya çıkarıp aratmalıyız.
Destek alınamayacak bir mesafede orası.
Açık kırık gibi acil müdahale gerektiren bir sakatlık olursa
işimiz yaş.
Kurtarmanın mümkün olduğu noktayı geçtik.
O kadar korkuyordum ki kendime
"Önündeki işe odaklan" diyordum çünkü her taraf
cıvık kaya ve çamur kaplıydı.
Cıvata veya tutunacak bir şey koyacak çok az yer vardı.
Bu arada ben zeminden öncü kâşife bakıyordum
ve yukarı ışık tutarak
yön bulmaya çalışıyordum.
Çünkü oda o kadar karanlıktı ki tırmanmaya çalıştığımız
yeri göremiyorduk.
Böyle bir yerde kubbeye tırmanmanın
büyük zorluklarından biri de bu.
Önünü göremiyor insan.
Bir buçuk metre ilerledik.
Bir buçuk metre. Tamam.
Teşekkürler.
Yeterli halatımız yoktu.
İstediğimizin yarısı uzunluğunda falandı.
Yorucu oluyor ve bacaklar kasılıyor.
Bacaklara kan akmıyor.
Serbest düşüş duruşunda kemere asılmak da
bir yere kadar mümkün.
Yukarı bakınca
anladım ki altı ila sekiz cıvata yeri kalmıştı.
Gillies de bana
üç metre dinamik halat kaldı, dedi.
Bu vaziyetten kurtulmanın kolay yolu yok.
Tek yol 55 metre yükseklikteki bir kaya kubbeden sarkarak
ve cıvık kayanın cıvatayı taşımasını umarak
oradan çıkmaya çalışmak.
O yüzden ben bunu yaparken kafamda
kırk tilki geziyordu.
Elimizde çok az halat kalmış hâlde oraya ulaştık.
Tamam.
Nihayet son kısmı bitirip cevabımızı bulduk.
Maalesef yukarı çıkıp duvara tosladı.
Halat.
Aman tanrım.
Yani.
Bu kadar. Mermimiz bitti, halatımız bitti.
Orası uçurum. Aletsiz inemeyiz.
Yolun sonuna geldik.
Malzememiz ve seçeneğimiz kalmadı.
Nisan ayı boyunca dünyanın açık ara farkla
en iyi mağara kâşifleriyle çalıştık ve başarısız olduk.
Tırmanış bir yere varmalıydı.
Çok kaynak harcattı bize.
Şunu çok isterdim.
Kayaların içini üç boyutlu görebilmek.
Şuracıkta görebilmek.
Orada bir şey fethediyor değilsin.
Aksine, mağara seni fethediyor.
Sen de dönüp şunu sorguluyorsun.
"Bu sefer çıkamadık. Peki bir dahaki sefere nasıl çıkacağız?"
Gidiyoruz buradan.
Çok güzel bir son gündü.
Bunun hâlâ yüzde yüz mümkün olduğuna inanıyorum.
Dünya derinlik rekorunu kırabiliriz.
Bir şeyin varlığına, yapmaya değer olduğuna inanıyorsan
başarana ya da ölene kadar denemeye devam edeceksin.
Bu sene başardığımız şey
yirmi kilometre uzunluğunda yeni devasa tüneller keşfetmek oldu.
Benim gözümde bir destan bu.
Bu büyüklüğün bu mağarada bile benzeri görülmedi.
Hiç şüphe yok ki
bu proje devam edecek.
On yıllara ya da birden çok nesle yayılan bir proje.
Cazibesi de burada zaten.
Keşif yapmak çok zor bir şey.
- Merhaba dostum. - Merhaba dostum.
Ana kampa dönmek güzel.
Evet.
Selam.
- Nasılsın? - İyiyim.
Her gün bunları giymemek güzel olacak bence.
Muhtemelen şu an en çok sırtım ağrıyordur.
Chevy hayatımda girdiğim ilk mağara.
Onu görmek harika bir deneyimdi.
Sonucun ne olacağı bilinmeyen
gerçek keşifleri çekmeyi seviyorum.
Senaryo kurgulamıyoruz burada. Gerçek bir keşif bu.
Yani ben...
Kendimi çok şanslı hissediyorum.
Tanrım.
Bunu da yer altı kampı yapabilsek hâlâ dipte olacaktık.
O özel anda burada olmak istiyorum.
Baştan sona tüm keşfi tamamladığımız anda.
Özel bir gün olacak ve burada bulunmaya değecek.
Ve bu yaşanacak.
Bu bir yıl da sürse, iki yıl da sürse, on yıl da sürse
bu yaşanacak. Burası dünyanın en derin mağarası olacak.
Alt yazı çevirmeni: Rafet Osman Karakayalı