Downloaded from YTS.MX
Okyanusun en tehlikeli avcılarından...
Official YIFY movies site: YTS.MX
...sadece biri...
...yaşadığınız yere izinsiz girecek kadar...
...cüretkârdır.
Boğa köpek balığı.
Tropiklerin kötü çocuğu...
...bu şöhreti saldırganlığıyla
kazandı.
Aman tanrım!
Tanrım.
-Aman tanrım! -Tanrım.
İnsanlar gibi boğa köpek balıkları da sıcak denizleri tercih eder.
Brezilya, Florida, Kaliforniya sahilleri.
Bununla da kalmazlar.
Çoğu köpek balığının aksine tatlı suya bayılırlar.
Nehirler, göller, limanlar, kanallar.
Boğalar Amazon'da kilometrelerce yol alır.
New Orleans'ı istila ettiler,
Pontchartrain Gölü'ne kadar gittiler.
Mississippi'den 2.500 km kuzeye, St. Louis'e bile ulaştılar.
İnsan elinden çıkma kanallarıyla Florida
boğa köpek balığı kaynıyor.
Dikkat et oğlum!
Dikkat et!
Dostum, bu 180 kilo vardır.
Şu köpek balığının büyüklüğüne bakın, çocuklar!
Arka bahçelerde sinsice dolanıyor,
insanlar arasında yaşayıp avlanıyorlar.
Boğa köpek balığı başka bir boğa köpek balığını bile yer.
Ötekini yiyen köpek balığına bak!
Tanrım, şuna bak.
-Tanrım. -Aman tanrım!
Küfretmemi affedin ama ha...
Videoya çektin mi?
Gizemlidirler ve insanlar için ölümcül olabilirler.
Bildiklerimiz şunlar.
Karadaki boğalar gibi, vücutları kaslı ve geniş.
En büyükleri, beş metre uzunluğunda,
320 kiloluk bir kas yığını
ve hırsızlık yapacak kadar arsız.
Bu zıpkınlı balıkçılar rekabete alışık.
Kral balıkları.
Kıymetli birer av balığı ve bir aile yemeği.
Boğa köpek balığı onları size bırakmaz.
Her fırsatta kestirilemez bir hızla
saldırıya geçerler.
Büyük beyaz, kaplan ve boğa,
dünyanın en ölümcül üç köpek balığıdır.
Büyük beyaz köpek balığı, soğuk suların yıldız katili.
Boğa köpek balığından yedi kat ağır olabilir.
En sevdiği yemek?
Foklar.
Büyük beyazların avlanma yöntemi efsaneleşmiştir.
Zayıfları bul.
Mükemmel an için...
...enerjini sakla.
Foku ikiye bölebilecek çeneler.
Ama boğa köpek balığının ısırığı daha da güçlü.
Yunuslardan kaplumbağalara
hatta diğer köpek balıklarına kadar boğalar her şeyi yer.
Santimetrekareye 100 kiloyu bulan güç,
bacak kırmaya yeter.
Sıradaki yarışmacı.
Kaplan köpek balığı.
Denizin çöp kutuları.
Demir testerelerini andıran dişleriyle
neredeyse her şeyi yerler.
Boğalardan büyük olan kaplan köpek balıkları gezgindir.
Ve tropik denizde yüzen bir balina leşi
onları sürüler hâlinde kendine çeker.
Boğa köpek balıkları aynı sıcak sularda kol gezer
ama boğaların bir avantajı var.
Büyük beyazların ve kaplanların avlanamadığı yerde avlanabilirler.
Boğa köpek balıkları her gün beslenmek zorunda değil.
Onlar fırsatçı.
Kendilerine günlerce yetecek kolay yemekler ararlar.
Güney Afrika'nın doğu kıyısı, dünyanın köpek balığı kaynayan
kıyılarından biridir.
Sardalya büfesi bir sürü ünlü yırtıcıyı kendine çeker.
Sümsük kuşları havadan saldırıyor.
Bayağı yunuslar ziyafete geliyor.
Bryde balinaları tıka basa yiyorlar.
Ve köpek balıkları.
Bronzlar, esmerler ve siyah uçlular.
Ama boğalar yok.
Bunun bir sebebi var.
Çoğu köpek balığının aksine,
boğalar vücutlarındaki tuz seviyelerini kontrol edebilirler.
Nehir ağızlarında ve tatlı sularda yaşamaya
özgün bir şekilde uyum sağlamışlardır.
Yani tuzlu ve tatlı su arasında özgürce gidip gelebilirler.
İnsanların yaşadığı ve oynadığı iç kesimlerdeki...
...av bölgelerini...
...işgal edebilirler.
Kimse geldiklerini görmez.
İşte orada!
Dev köpek balıkları, okyanuslardan kilometrelerce uzakta.
Boğa köpek balıkları tüm dünyadaki nehir ağlarına sızıyor.
İşte gidiyor.
Tatlı suda yaşayabilen tek ölümcül köpek balığı.
Yaşadığımız yerin yakınındalar
ama haklarında çok az şey biliyoruz.
Dr. Ryan Daly, Güney Afrika'da boğa köpek balıklarını araştırıyor.
Boğa köpek balığını
sağ kalmakta neyin böylesine ustalaştırdığını araştırıyor.
Ryan'ın uzmanlığı, köpek balığı göçü,
nerede beslenip üredikleri
ve bunun soylarının korunmasını nasıl etkilediği.
Ryan için iş günü, boğa yakalamak
ve onlara takip cihazı takmak demek.
Göç ederken ve yol alırken karşılaşacakları riskleri
ve sığınacakları yerleri dengelemek için
boğa köpek balıklarına
takip cihazı takıyoruz.
İnsanların uzak durmasını
ve insanlardan uzak durmasını istediği bu yırtıcıya yaklaşmak onun işi.
Sekiz yıl izlerini sürdükten sonra
boğa köpek balıklarının her yıl 1.600 kilometre yol katettiğini keşfetti.
Sık sık çok daha uzağa gittiklerinden şüpheleniyor.
Ryan'ın ana araştırma alanı Güney Mozambik'te.
MOZAMBİK
Ponta Do Ouro'nun beş kilometre açığı,
köpek balıklarının favori bölgelerinden.
Yiyecek dolu sağlıklı bir resif, yırtıcıları kendine çeker.
Ve köpek balıklarını incelemek için harika bir yer.
Ryan, hangilerinin buraya yerleştiğini öğrenmek için
ayırt edilebilir birkaç köpek balığını etiketlemek istiyor.
Aşağısı köpek balığı dolu.
Beş siyah uçlu, dışarıda birkaç kaplan
ve bir çekiç kafa sürüsü.
Burası kaynıyor.
Ryan boğa köpek balıklarının peşinde.
Büyük olanların.
Nasıl avlandıklarını,
nasıl rekabet ettiklerini kaydediyor.
Ryan şimdi araştırmasını bir adım ileri taşıyor.
Dünyalarını görmek, bir bakış açısı edinmek neredeyse imkânsızdır.
Ama son teknolojiler sayesinde
köpek balıklarına kamera takıp
bizim için veri toplamalarını sağlayabildik.
Önce yeni araştırma asistanını yakalaması gerek.
Özellikle boğa köpek balığı yakalamak çok zor
çünkü onların peşinde olduğunuzu bilirler.
Bir ısırık.
Ryan'ın kamerayı takabilmesi için
köpek balığının yorulması gerek.
Onu transa sokup veri topluyor.
Onu döndüreceğiz, sonra kamerayı takabilirsin.
Tamam, iyi görünüyor.
Hayvan kaybolmadan önce Ryan fotoğraflı bir kaydını yapıyor.
Yüzgeç kamerası 12 saat sonra
köpek balığının faaliyeti normale dönene dek çekim yapmayacak.
Bir boğa köpek balığının doğal davranışlarının Hint Okyanusu'nda
ilk kaydedilişi olacak.
Dikkat dağıtan insanlar yok.
Sadece bir boğa köpek balığının gördüklerine açılan bir pencere.
Avları kontrol ediyor.
Diğer köpek balıklarını.
Siyah uçlular.
Dev kaplanlar.
Sonunda, bir ilk daha.
Bir boğa köpek balığı, diğer boğaları filme alıyor.
Tüm üstün yırtıcılar,
içgüdüsel olarak dev bir balık sürüsünü hedef alıyor.
5.000 dev kral balığı.
Uzman avcılar ve dişli bir düşman.
Her biri yaklaşık 80 kilo.
Köpek balıklarından korkmuyorlar.
Bu balıklar pul parazitlerine karşı köpek balığının derisini kullanır.
Onlar da hızlıdır.
Kolay av değiller.
Her yıl aynı zamanda,
dolunaydan hemen önce
kral balıkları üremek için güney Mozambik'te toplanır.
Ryan için bu yıllık ritüel altın bir fırsat.
Bir sürü büyük balık var.
Hepsini aynı yerde,
devasa bir sürünün içinde görmek, âdeta aklımı başımdan alır.
Asla sıkılmazsınız.
Binlerce kral balığı
açık büfe yemek demek.
Ryan şimdilik yüzgeç kamerasında bir avlanma görmedi.
Daha çok görüntü lazım
ve çekmenin daha kolay bir yolu var.
Yeni bir kamera tasarımı geliştirdik.
Köpek balığının ne gördüğünü görmemizi sağlıyor.
Bu kamerayı takmak için köpek balığı yakalamamıza gerek yok.
Tek yapmamız gereken köpek balığına yemi yutturmak.
Sonra kamerayı altı saat çekecektir.
Kamerayı ilk kapan, siyah uçlu köpek balığı.
Çekip gidiyor.
Ryan'ın umduğu bu değildi.
Ama yepyeni bir şey görme şansı.
Köpek balıklarının yan yana nasıl yüzüp hatta bazen birbirlerine
çarptıklarını gördük.
Köpek balıkları çok rekabetçi.
Ama stratejik de.
Boğalar geliyor.
Siyah uçlular ve boğalar kral balıklarının çevresinde konuşlanıyor.
Boğalar çok daha büyük.
Besin zincirinde yukarıda.
Devriye gezen polisler gibi.
Siyah uçlar yakında kalıyor.
Bir şey olmasını beklediklerini
hissediyorsunuz.
Boğa köpek balıkları, kaplanlar, çekiç kafalar ve siyah uçlular
zorlu bir av olan 5.000 şişman kral balığının
etrafında toplanıyor.
Boğa köpek balığının tercih ettiği yemekler.
Neredeyse on yıllık araştırmadan sonra
Dr. Ryan Daly en az 20 boğa köpek balığının
tüm yıl bu Mozambik sularında yaşadığını biliyor.
Ama yazın, kral balıkları çoğaldığında
birçok köpek balığı buraya ziyafete gelir.
Bronz çekiç kafaların sayısı boğalardan fazla.
Dev kral balıklarının değil, küçük palamutların peşindeler.
Ama siyah uçlular onların peşinde.
Boğa köpek balığının çenesi daha büyük avları
hatta küçük köpek balıklarını yutacak kadar açılır.
Köpek balıklarının hepsi inanılmaz
ama boğalar geldiğinde diğer türler kenara çekilir.
Boğalar sürünün dış kısmındakileri avlar.
Kolay hedefler seçerler.
Beslenmek için haftada bir kral balığı onlara yeter.
Bu kadar boğanın böyle potansiyel bir ziyafete üşüştüğü başka yer yok.
Yırtıcı yırtıcıya karşı.
Sürüden kopan her balık hemen yenir.
Çılgınlık değil, saldırı stratejisi.
En güçlünün hayatta kalması.
Deniz versiyonu.
Sağlıklı kral balıkları ürüyor.
Hastalar ve yaşlılar av oluyor.
Merhamet yok.
Büyük bir boğa köpek balığının, bir balığı parçaladığını görmek...
Çok güçlü.
Yumurtladıktan sonra, kral balıkları dağılır.
Köpek balıkları da öyle.
Soru şu ki
nereye gidiyorlar?
Ryan bir keresinde 1.600 km yol katedip Mozambik'in kuzeyine gelen ve dönen
bir boğa köpek balığı etiketlemişti.
Bir diğeri Güney Afrika sularını işgal etti.
Bu güçlü gezginler bile zor zamanlar geçiriyor.
Boğa köpek balıkları göç ederken
birçok farklı tehlikeyle karşı karşıya geliyorlar.
Uzun misinalar, köpek balığı sayısını
azaltmak için atılan köpek balığı ağları.
Ve köpek balığı balıkçılığı.
Değerli yüzgeçleri yüzünden
onları yakalama baskısı artıyor.
Karadaki yırtıcılar için olduğu gibi,
boğa köpek balıklarının en büyük düşmanı da insanlardır.
Ama tek düşmanları insanlar değil.
Bu uyum sağlama ustası avcılar tatlı suları işgal ettiklerinde
başları da belaya girer.
Bu safari turistleri
hayatlarının manzarasına şahit olmak üzereler.
Hipopotam boğa köpek balığına karşı.
Tüm memeliler arasında en güçlüsü...
...en güçlü ısırığa sahip köpek balığına karşı.
Ryan'ın araştırma alanının 240 kilometre güneyindeki
St. Lucia halici.
Afrika'nın en büyük gelgit bataklıklarından biri.
Tatlı ve tuzun suyun karıştığı bir yer.
Sığ.
Sıcak.
Tam boğa köpek balıklarına göre.
Safaride hayatta bir kez görülecek bir manzara.
Bu köpek balığı, su aygırını şaşırttığında muhtemelen balık kovalıyordu.
Afrika'nın en ölümcül büyük kara hayvanı.
Ve bir gizemin ipucu.
Boğaların beslenmek için bu nehirlere sızdığını biliyoruz.
Güney Afrika'nın doğu kıyısında boğa köpek balıklarının
girip kaybolabileceği bir sürü nehir var.
Vahşi Sahil'de gizlenmiş olan
el değmemiş bir doğa parçası.
Denizden kaynağa kadar saflığını korumuş.
Böyle ormanlık bir yerde
deniz canlılarını bulmak pek muhtemel değildir.
Bir köpek balığı bilimci bulmak da.
Ama Ryan burada okyanustan gelen bir ziyaretçinin olduğunu biliyor.
Onu boğa köpek balıklarına yaklaştırabilecek bir şey.
Nehirde kral balığı görmek ender değil.
Bunun gibi nehirleri yavrulamakta kullanabilir
veya deniz parazitlerini öldürmek için tatlı sudan faydalanabilirler.
Ama 200'ünü bir arada görmek ilginç.
Kral balıkları orada olmakla kalmıyor, başka yerde görmediğimiz, kendilerine özgü
sürüler de oluşturuyorlar.
Açıkçası kral balıkları gizemini koruyor.
Bu gizem bir okyanus sakininin
neden tuzsuz bir yaşam alanına uyum sağladığı sorusunun ötesine geçiyor.
Kral balıkları buraya ulaşmak için dalgalarla savaşıyor
ve sığ akıntılara karşı iç kesimlere doğru beş km yüzüyor.
Büyük bir avcının yemi takip etmesi imkânsız.
Ama küçük olanlar için değil.
Buradalar.
Yavru boğa köpek balıkları.
Bu büyüleyici
çünkü özünde ormandalar, akıntıları geçmişler.
Bu nehrin en yukarısındalar.
Yavru köpek balıkları, karanın bu kadar içlerine nasıl girdi?
On aylık hamileliğin ardından
dişi boğa köpek balıkları nehrin ağzına bir ila üç yavru atar.
İşi bitti.
Bebek köpek balıkları, içgüdüsel olarak akıntıya karşı,
okyanus yırtıcılarından uzağa yüzer.
Şimdi tek yapmaları gereken semirmek.
Gizemli doğaları gereği boğa köpek balıklarını bulmak zordur.
Yani bu başka bir ilk.
Evet, on yılı aşkın süredir boğa köpek balıklarını inceliyorum
ama ormandaki bir nehirde, okyanustan kilometrelerce uzakta
böyle el değmemiş bir ortamda hiç yavru köpek balığı görmemiştim.
Büyüyüp güçlenmeleri için mükemmel bir yaşam alanı.
Ryan araştırması için bir üreme alanını daha doğruladı.
Bu yavru boğalar yeterince büyük ve güçlü olduklarında
denize doğru yola çıkacaklar.
Şimdi nereyi işgal edecekler?
Boğa köpek balığı.
Dünyanın en ölümcül üç köpek balığı arasında,
büyük beyaz ve kaplan daha ünlü.
Ancak boğa, insanların yaşam alanını sürekli işgal eden tek köpek balığıdır.
Dikkat edin çocuklar!
Dikkat et!
Balık çalıyor...
...ve nehrin kilometrelerce yukarısında, tatlı sularda büyüyorlar.
Fırsatçı, tahmin edilemez, yanlış anlaşılmış.
Dr. Ryan Daly boğa köpek balıklarından yana.
Nereye gittiklerini, nerede beslenip ürediklerini bilmek istiyor.
Böylece onları beladan uzak tutabilecek.
Boğa köpek balıkları, ölüm makineleri olarak algılanabilir
ama onlar deniz ekosistemimizdeki önemli avcılar.
Ekosistemlerimizi dengede tutmak için onlara ihtiyacımız var.
Boğa köpek balıklarının beslenmek için her yaz Mozambik'e gittiğini biliyor.
Ama köpek balığı için bile, yolculuk risk taşır.
Her yerde tehlikeler var.
Köpek balıkları nasıl bu kadar başarılı göç ediyor?
Boğa köpek balığının menzili nedir?
GÜNEY AFRİKA, MOZAMBİK
Ryan bunu öğrenmek için
boğa köpek balığının Afrika menzilinin en güneybatı ucuna gidiyor.
BREEDE NEHRİ
Sakin Infanta kasabası,
hareketli Breede Nehri,
yazın en az 30 köpek balığına ev sahipliği yapıyor.
İnsanlar burada tatil yapıyor.
Burası New York'un Long Island'ı
veya Outer Banks, Kuzey Carolina olabilirdi.
Ne acayip, bunca insan, bir sürü köpek balığı aynı yerde.
Her şeyin bu kadar huzurlu olması inanılmaz.
Umarım böyle devam eder.
Köpek balıkları kendi işlerine, insanlar kendi işlerine bakıyor.
Ryan, köpek balığı yakalayıp
uzun menzilli takip cihazı takmaya geldi.
Bu altı ay ila bir yıl köpek balığında kalabilir.
Belirlenen bir tarihte açılır, yüzeye çıkar,
tüm verileri bize iletir.
Umarım nereye gittiklerine dair bazı soruları
cevaplayabileceğiz.
Köpek balığı avlama vakti geldi. Yine.
Ryan, deniz bilimci ve yerel uzman Dr. John Filmater'la çalışıyor.
CANAVARCIK
Bugünkü işleri zor.
Evet, bu, köpek balığı yemi.
Bekleme oyunu başlıyor.
Büyük bir köpek balığı yemi yutuyor.
Güzel, ona fazladan baskı yapıyor.
Mükemmel.
Biraz dolanmış olabilir.
Kızgın olduğu kesin.
Evet, hâlâ epey enerjisi var.
Balık yorulmadan güvenli şekilde çekemez.
Hey.
Sinirli, dişli bir yırtıcı.
Bir saniyede öfkelenebilir.
Aman tanrım!
Köpek balığı teknenin yanına sabitlenene kadar
her şey olabilir.
-Doğru. -Sanırım sinirlenecek.
Kafa sallamalar normal.
Dikkat!
-Erkek köpek balığı. -Evet.
Kafa sallamalar şiddetli, değil mi?
Kuyruk yukarı.
Evet, bu şey bir canavar.
Evet, bravo. Çok güzel.
Köpek balığını hep gözlemler,
solungaçlarından su pompaladığından emin oluruz.
Çevirme zamanı.
Neredeyse üç metrelik köpek balığı anında sakinleşiyor.
-Büyük bir köpek balığı bu. -Tamam.
-Tutuyor musun? -Evet.
297.
-Tamam. -Tanrım.
İç akustik etiket için küçük bir kesik.
-Mutlu musun? -Evet, hemen hemen.
Tamam, onu da etiketle.
Köpek balığı, sırt üstü olduğu sürece transta.
Ama çok erken dönerse sorun çıkar.
Dikkat et.
Hareketli bir nehirde
üç metrelik boğa köpek balığı.
Dr. Ryan Daly göç yollarını, tam olarak nereye gideceğini
öğrenmek istiyor.
Uyandı. Bu iyiye işaret.
Sırt yüzgecindeki uydu etiketi bir yıla kadar hareketlerini takip edecek.
Beş metre derine inince otomatik olarak açılacak.
Serbest bırakılış sudan yapılacak.
Tamam, işte oldu. Çevir.
Hayır, tam buraya.
Hemen çevirme. Ne zaman çevireceğimi söyle.
Evet.
Ryan, köpek balığına yol gösteriyor.
Dikkat et!
Yedi gün içinde,
ekip dört büyük erkek boğa köpek balığını başarıyla etiketliyor ve salıyor.
Bu boğa köpek balıklarını etiketlemek
hemen her gün nehrin en az 30 kilometre yukarısına gidip geldiklerini
keşfetmemizi sağladı.
Boğalar çiftlikler ve tatil evleriyle çevrili nehirde devriye geziyor.
Kışın hava soğuduğunda köpek balıkları açık denize gider.
Kıyı boyunca ilerlerken bilinen boğa toplanma alanlarında
durmalarını bekledik.
Aslında tam tersini yaptılar.
Bu boğa köpek balıkları, Breede Nehri'nden ayrıldıktan sonra
dönüp neredeyse 3.200 km uzaktaki
kuzey Mozambik'e gitti.
Ryan olağanüstü bir keşif yaptı.
Yalnız gitmek yerine...
BREEDE NEHRİ
...köpek balıkları nehirden birlikte ayrılıyor.
İzdiham yapan boğalar gibi
üç ay içinde Kuzey Mozambik'e kadar
neredeyse 3.200 kilometre yüzüyorlar.
MOZAMBİK
Ryan'ın düşündüğünden çok daha uzağa.
Sonra dört köpek balığı da güney kıyısındaki
kral balığı ziyafeti için zamanında geri dönüyor.
Bir önceki boğa köpek balığı göçü kaydı 3.200 kilometreydi.
Etiketlenen dört köpek balığı, kral balığı üreme alanına ulaşmak için
5.000 km yol kat etti bile.
Yeni bir rekor.
Ryan deneklerinin yaşayıp yaşamadığını,
her şeyin başladığı Breede Nehri'ne dönüp dönmeyeceklerini bilmiyor.
Öğrenmenin tek yolu...
...Ryan ve John'un
12 ay önce köpek balıklarını etiketledikleri yere dönmesi.
Cihazlardan birinden sinyal almayı umuyorlar.
Tamam, doğru yerdeyiz.
Burada köpek balığı var mı, bak.
Bir hidrofon yakınlardaki akustik etiketleri dinleyecek.
400 metre yakınımızda köpek balığı varsa anlayacağız.
Tamam.
Haydi köpek balığı.
Etiketler 40 saniyede bir sinyal yolluyor.
Bir şey mi yakaladık?
Yanlış alarm.
Evet, bir şey yakaladı.
-Bu, köpek balıklarından biri. -Olamaz!
Ne? Erkek Zambezi köpek balıklarından.
286 santimetreydi, yani üç metreden biraz kısaydı.
Büyük erkek köpek balıklarımızdan biri.
Gerçeküstü. Tamam, bu demek oluyor ki şu köpek balığı
Mozambik'in kuzeyine en az 3.000 kilometre yüzdü,
döndü, buraya geri yüzdü.
Gidiş-dönüşle 6.000 kilometrelik bir yolculuk.
Bir yıl dolmadan
aynı yere geri döndü.
Yine o ses!
Bu kesinlikle çılgınca.
Etiketlenen dört erkek de nehirde tespit edildi.
Verilere göre ikisinin 30 saat arayla gelmiş olma ihtimali var.
Birlikte 6.000 kilometre seyahat etmişler.
Kaydedilen en uzun boğa köpek balığı göçü.
Önceki kaydın iki katı.
Boğalar her gün denizden nehre gidiyor
ve denize dönüyor.
Koordineli göç yollarını izleyerek.
Boğa köpek balıkları, insanlar için ölümcül bir tür mü?
Yoksa işgal ettiği her yaşam alanında tehdit altında olan bir yırtıcı mı?
Bu yıl ve her yıl, dünyanın her yerinde
beslenmek ve üremek için
diğer yırtıcılarla ve rekabet tehlikesiyle yüzleşerek...
Alt yazı çevirmeni: Zeynep Simpson